hierbij naar de wetenschappelijke consensus zoals die wordt uitgedragen door de WHO en door
nationale organisaties als het RIVM. Het Covid-beleid is mede gebaseerd op een mededeling van de
Europese Unie van 10 juni 2020 die ten doel had misinformatie over Covid-19 te bestrijden, alsmede
op de Code of Practice van de Europese Commissie van oktober 2018 die gaat over de bestrijding van
online desinformatie. Nu Google met haar Covid-beleid de richtlijnen van dergelijke
gezondheidsorganisaties en verschillende overheden volgt, moet uitgangspunt zijn dat zij niet
onredelijk handelt, maar integendeel, dat zij juist handelt op een manier die “volgens ongeschreven
recht in het maatschappelijk verkeer betaamt”.
4.7.
Het recht op vrijheid van meningsuiting voor een ieder impliceert voorts niet een recht op het forum
van zijn of haar keuze. FvD c.s. erkent dat op zich wel, maar heeft de nadruk gelegd op de
omstandigheid dat YouTube een enorm bereik heeft en dat uit onderzoek blijkt dat een substantieel
deel van het publiek dat kanaal ook gebruikt voor de nieuwsvoorziening. Volgens dit onderzoek geldt
dit met name voor jongere mensen, die een belangrijk deel vormen van het (potentiële) electoraat
van FvD en [eiser 3] . Volgens FvD c.s. is YouTube in feite onmisbaar om de kritische geluiden zoals
verwoord in de Video bij dat publiek onder de aandacht te kunnen brengen. Andere sociale media zijn
daartoe minder geschikt vanwege de inrichting (van Facebook moet je lid zijn) en/of het vluchtige
karakter ervan (Twitter, Instagram), of zijn relatief onbekend (Bitchute en Utreon).
4.8.
Aan FvD c.s. kan worden toegegeven dat het gebruik kunnen maken van een kanaal als YouTube in de
huidige maatschappij van groot belang is om een boodschap te kunnen uitdragen. Dit betekent echter
niet dat YouTube voor kritische geluiden/politieke uitingen een maatschappelijke ‘must-carry’verplichting heeft. Een dergelijke verplichting is ook niet opgenomen in het (Europese) voorstel voor
de Wet inzake digitale diensten (de Digital Service Act). In het licht van het Appleby-arrest van het
EHRM van 6 mei 20032 ligt de lat voor ingrijpen door de overheid, of de rechter, in de vrijheid van
internetplatforms om de door hen gepubliceerde content te modereren overheid hoog. Alleen indien de
belemmeringen “any effective excercise” van de vrijheid van meningsuiting onmogelijk maken, of als
“the essence of the right has been destroyed”, is de overheid(srechter) gehouden in te grijpen. Het
komt er dus op neer, dat pas als elke effectieve uitoefening van de uitingsvrijheid wordt tegengegaan,
of als de essentie van het recht op vrijheid van meningsuiting wordt vernietigd, er aanleiding is om in
te grijpen. Die hoge lat wordt hier niet gehaald.
4.9.
Van belang is dat eisers hun meningen en standpunten via tal van andere kanalen onder de aandacht
van het publiek kunnen brengen. Zij beschikken over de website www.fvd.nl, een eigen FvD-app,
maken gebruik van Facebook, Twitter, Instagram, LinkedIn en Telegram en van diverse andere
websites. De Video – de uiting waar het hier over gaat – is een speech die [eiser 3] als
volksvertegenwoordiger van FvD heeft gehouden in de Tweede Kamer. FvD stelt terecht dat politieke
uitlatingen een hoog beschermingsniveau genieten, maar [eiser 3] heeft voldoende mogelijkheden om
zijn politieke standpunt naar voren te brengen, in het bijzonder op het ‘platform’ dat daarvoor is
bedoeld, de Tweede Kamer. FvD c.s. stellen terecht dat [eiser 3] in de Tweede Kamer parlementaire
immuniteit geniet en dat hij daar in beginsel alles mag zeggen wat hij in de speech op de Video zegt
en ook op de wijze waarop hij dat wil en doet, maar dat betekent nog niet dat dat ook op YouTube
geldt. In de Tweede Kamer gelden andere regels, kunnen over zijn uitspraken vragen worden gesteld
en kunnen andere volksvertegenwoordigers hem van repliek dienen. De Video is ook nog steeds
integraal te vinden op het videokanaal van de Tweede Kamer: www.debatdirect.tweedekamer.nl. FvD
c.s. hebben gelijk dat niet iedereen – en zeker het publiek dat zij willen bereiken – waarschijnlijk
zonder meer de weg naar het debat-directkanaal zal weten te vinden. Zij kunnen echter eenvoudig via
een van de vele social media waarvan zij gebruik maken hun volgers wijzen op het bestaan van de
Video en hun een link naar de Video sturen. Zij kunnen dit zelfs via YouTube doen. YouTube heeft
immers ter zitting verklaard er geen bezwaar tegen te hebben als eisers via hun YouTube kanalen
wijzen op de kritische speech van [eiser 3] met een link naar het debat-directkanaal. Wat YouTube
niet wil is als spreekbuis – ‘megafoon’ – dienen voor de directe verspreiding van de met haar beleid
strijdige uitingen (en nu er geen ‘must-carry’-verplichting bestaat, hoeft zij dat ook niet). Dit alles
brengt met zich dat FvD c.s. voldoende mogelijkheden hebben om de uitingen in de Video onder de
aandacht van het (voor hen relevante) publiek te brengen. Daarbij komt dat ook overigens
gebruikmaking van YouTube voor hen nog steeds een reële optie is, ook om hun kritische boodschap
verder onder de aandacht te brengen. Zij zijn niet van YouTube geweerd: er staan nog steeds tal van
kritische video’s op hun kanalen. Aldus kan moeilijk worden volgehouden dat door de verwijdering van
en het niet terugplaatsen van de Video door Google “elke effectieve uitoefening van de uitingsvrijheid”